Bakı Xankəndiyə Ağdamdan daxil olur: Ermənistana qarşı savaş səbəbləri də aktivləşir

Bakı Xankəndiyə Ağdamdan daxil olur: Ermənistana qarşı savaş səbəbləri də aktivləşir
 

Ermənistanın Azərbaycan ərazisində separatizmi və terrorizmi dəstəkləməkdən dərhal imtina etməlidir, Qarabağdakı erməni azlığının inteqrasiya prosesinə əngəl törətməkdən əl çəkməlidir… Əks halda, Ermənistan Azərbaycanın daxili işlərinə kobud şəkildə müdaxilə etdiyinə və öz hərbi qüvvələrini hələ də çıxartmadığına görə rəsmi Bakının elan edəcəyi müharibəyə də hazır olmalıdır…

Ermənistanın və erməni diasporunun beynəlxalq propoqanda “arqumentləri” növbəti dəfə iflasa uğradı. Bu, artıq Azərbaycanın Qarabağ regionu üzərində öz suveren hüquqlarını bərpa etməsi prosesində yeni mərhələnin başlanması anlamına gəlir. Və indi bu prosesin əngəlləməsi əvvəlki kimi asan olmayacaq.

Məsələ ondadır ki, Azərbaycan bütün dünyaya, o cümlədən də Ermənistana öz geopolitik iradəsini qəbul etdirməyə nail oldu. Belə ki, rəsmi Bakı “Laçın dəhlizi” termininin istifadə müddətinin son çatdığını sübuta yetirdi. Laçın postunun qurulmasından sonra bu marşrut Azərbaycanın tam nəzarəti altında olan yola çevrildi. Və reallığı artıq dəyişmək qeyri-mümkündür.

Rəsmi Bakı Laçın-Xankəndi marşrutuna alternativ olaraq, məhz Ağdam-Xankəndi yolunu gündəmə gətirmişdi. Azərbaycan öz prinsipial və beynəlxalq hüquqa istinad edən mövqeyi ilə bu layihəni də bütün dünyaya qəbul etdirməyə nail oldu. Düzdür, Ermənistan və ermənipərəst dairələr rəsmi Bakının Ağdam-Xankəndi yolu ilə bağlı layihəsinə müqavimət göstərməyə çalışdı. Bunun üçün beynəlxalq məkanda bütün siyasi manipulyasiya imkanlarından istifadə etməyə cəhd göstərdilər.

Ancaq yekun nəticə dəyişmədi. Daha doğrusu, bu məsələ Azərbaycanın müəyyən etdiyi şərtlər çərçivəsində həllini tapdı. Rəsmi Bakının şərtləri isə həm sadə, həm də beynəlxalq hüquq normalarına uyğun idi. Yəni, Ağdam-Xankəndi yolu Qarabağdakı erməni azlığının ərzaq və tibbi ləvazimatlarla təchizatı üçün əsas marşrut rolunu oynayacaq. Buna paralel olaraq, Laçın-Xankəndi yolu da fəaliyyət göstərəcək. Ancaq bu marşrutdan birmənalı şəkildə Azərbaycan qanunvericiliyinə bağlı sərhəd rejimi və gömrük prosedurlarına riayət olunmaqla, istifadə etmək mümkün olacaq.

Göründüyü kimi, rəsmi Bakının mövqeyi və qərarları konkretdir. Azərbaycan ərazisində “boz zona”nın bundan sonra da qalması artıq qeyri-mümkün xarakter daşıyır. Rəsmi Bakı bu mövqeyini açıq mətnlə dəfələrlə bəyan edib və geri çəkilmək niyyətində deyil. Və bu baxımdan, Azərbaycanın həm minimum, həm də maksimum hədəflərinin reallaşması indi artıq qaçılmaz xarakter daşıyır.

Maraqlıdır ki, Ermənistan da, onun beynəlxalq himayədarları da bu reallıqla artıq barışmış kimi görünürlər. Hər halda, Ağdam-Xankəndi yolunun rəsmən fəaliyyətə başlaması da bunu birmənalı şəkildə təsdiqləyir. Belə ki, Beynəlxalq Qırmızı Xac Komitəsinin yükləri artıq Ağdam-Xankəndi yolundan keçməyə başlayıb. Və bu, önəmli bir prosesin həlledici mərhələsinə keçidin baş tutması anlamı daşıyır.

Ancaq yekun nəticə dəyişmədi. Daha doğrusu, bu məsələ Azərbaycanın müəyyən etdiyi şərtlər çərçivəsində həllini tapdı. Rəsmi Bakının şərtləri isə həm sadə, həm də beynəlxalq hüquq normalarına uyğun idi. Yəni, Ağdam-Xankəndi yolu Qarabağdakı erməni azlığının ərzaq və tibbi ləvazimatlarla təchizatı üçün əsas marşrut rolunu oynayacaq. Buna paralel olaraq, Laçın-Xankəndi yolu da fəaliyyət göstərəcək. Ancaq bu marşrutdan birmənalı şəkildə Azərbaycan qanunvericiliyinə bağlı sərhəd rejimi və gömrük prosedurlarına riayət olunmaqla, istifadə etmək mümkün olacaq.

Göründüyü kimi, rəsmi Bakının mövqeyi və qərarları konkretdir. Azərbaycan ərazisində “boz zona”nın bundan sonra da qalması artıq qeyri-mümkün xarakter daşıyır. Rəsmi Bakı bu mövqeyini açıq mətnlə dəfələrlə bəyan edib və geri çəkilmək niyyətində deyil. Və bu baxımdan, Azərbaycanın həm minimum, həm də maksimum hədəflərinin reallaşması indi artıq qaçılmaz xarakter daşıyır.

Maraqlıdır ki, Ermənistan da, onun beynəlxalq himayədarları da bu reallıqla artıq barışmış kimi görünürlər. Hər halda, Ağdam-Xankəndi yolunun rəsmən fəaliyyətə başlaması da bunu birmənalı şəkildə təsdiqləyir. Belə ki, Beynəlxalq Qırmızı Xac Komitəsinin yükləri artıq Ağdam-Xankəndi yolundan keçməyə başlayıb. Və bu, önəmli bir prosesin həlledici mərhələsinə keçidin baş tutması anlamı daşıyır.

Eyni zamanda, yaxın vaxtlarda Ermənistan öz büdcəsindən Azərbaycanın Qarabağ regionundakı erməni azlığına maliyyə vəsaiti ayırmalarını dayandırdığını rəsmən bəyan etməli olacaq. Çünki hər hansı qonşu ölkənin Azərbaycanın ayrılmaz tərkib hissəsi olan Qarabağa maliyyə vəsaiti yönləndirməsi beynəlxalq hüquq normalarına ziddir. Və rəsmi Bakı buna kəskin etirazını böyük ehtimalla qabarıq şəkildə biruzə verəcək.

Nəhayət, Ermənistanın Azərbaycanın ayrılmaz tərkib hissəsi olan Qarabağda hərbi kontingent saxlaması da beynəlxalq hüquq normalarının kobud şəkildə pozulması deməkdir. Yəni, rəsmi İrəvan istəsə də, istəməsə də, Ermənistan ordusunun tör-töküntülərini Azərbaycan ərazisindən çıxartmağa məcbur olacaq. Çünki bu, Azərbaycanın Ermənistana rəsmən müharibə elan etməsi üçün legitim səbəbdir. Və bu legitim səbəb aradan qaldırılmazsa, savaş qaçılmaz ola bilər.

Göründüyü kimi, Ermənistanın Azərbaycan ərazisində erməni separatizmini və terrorizmini dəstəkləmək imkanları məhdudlaşır. İndi rəsmi İrəvan ya bu davranışlarından dərhal imtina etməlidir. Bununla da Qarabağda yaşayan erməni azlığının Azərbaycan cəmiyyətinə inteqrasiyasına əngəl törətməkdən əl çəkməlidir. Ya da Ermənistan Azərbaycanın daxili işlərinə kobud şəkildə müdaxilə etdiyinə, erməni separatizmini və terrorizmini dəstəklədiyinə görə, rəsmi Bakının elan edəcəyi müharibəyə hazır olmalıdır. Və bu, o deməkdir ki, daha heç nə əvvəlki kimi ola bilməz.

Elçin XALİDBƏYLİ,
Siyasi ekspert,
“Yeni Müsavat” Media Qrupu

0.013717889785767